ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΚΟΛΠΙΚΗΣ ΜΑΡΜΑΡΥΓΗΣ
Η κολπική μαρμαρυγή:
Η κολπική μαρμαρυγή είναι μία αρρυθμία που προέρχεται από τους κόλπους της καρδιάς. Όταν συμβαίνει καταστέλλεται ο φυσιολογικός ρυθμός και οι κόλποι λειτουργούν με έναν χαοτικό τρόπο, σαν τρέμουλο αντί για σύσπαση. Αυτός ο τρόπος λειτουργίας προκαλεί αυξημένους καρδιακούς παλμούς που μπορεί να φτάσουν τους 170-180 παλμούς το λεπτό.
Ταυτόχρονα η κολπική μαρμαρυγή θέτει εκτός λειτουργίας την προωθητική δύναμη των κόλπων οι οποίοι ουσιαστικά δεν συστέλλονται αλλά τρεμουλιάζουν. Έτσι το αίμα μπορεί να λιμνάσει σε αυτούς δημιουργώντας θρόμβους. Οι θρόμβοι αυτοί μπορεί να αποσπαστούν και να ταξιδέψουν στο αρτηριακό δίκτυο και να φράξουν μία αρτηρία διακόπτοντας την αιματική άρδευση του αντίστοιχου οργάνου προκαλώντας θρομβοεμβολικά επεισόδια όπως για παράδειγμα τα αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια.
Η αντιμετώπιση της κολπικής μαρμαρυγής
Πολύ συχνά η κολπική μαρμαρυγή συνυπάρχει με καρδιακές νόσους που χρειάζονται χειρουργική αντιμετώπιση. Για παράδειγμα, ένα σημαντικό ποσοστό ασθενών που πάσχουν από βαλβιδοπάθειες μιτροειδούς και τριγλώχινας πάσχουν και από κολπική μαρμαρυγή.
Με βάση τις κατευθυντήριες οδηγίες των καρδιολογικών και καρδιοχειρουργικών εταιριών, όταν συνυπάρχει κολπική μαρμαρυγή με καρδιακή νόσο που απαιτεί επέμβαση, θα πρέπει να πραγματοποιείται και κατάλυση (ablation) της κολπικής μαρμαρυγής διεγχειρητικά. Και αυτό γιατί η διεγχειρητική κατάλυση της κολπικής μαρμαρυγής έχει τα εξής χαρακτηριστικά:
- Προσθέτει ελάχιστο χειρουργικό χρόνο (περίπου μισή ώρα)
- Είναι πιο αποτελεσματική από τη διακαθετηριακή κατάλυση της κολπικής μαρμαρυγής με μεγαλύτερα ποσοστά επιτυχίας
- Είναι ασφαλής αφού δεν αυξάνει καθόλου τον περιεγχειρητικό κίνδυνο
- Μπορούν να εφαρμοστούν τόσο σε ενδοσκοπικές όσο και σε συμβατικές καρδιοχειρουργικές επεμβάσεις
Η χειρουργική αντιμετώπιση της κολπικής μαρμαρυγής περιλαμβάνει δύο διαφορετικές τεχνικές:
- Την κατάλυση της κολπικής μαρμαρυγής, δηλαδή τη δημιουργία «γραμμών» ηλεκτρικής απομόνωσης στο επικάρδιο ή ενδοκάρδιο των καρδιακών κόλπων και των πνευμονικών φλεβών. Επειδή οι περιοχές αυτές πυροδοτούν τα επεισόδια κολπικής μαρμαρυγής, η ηλεκτρική απομόνωσή τους βοηθά στην επαναφορά στο φυσιολογικό καρδιακό ρυθμό. Η διεγχειρητική κατάλυση μπορεί να πραγματοποιηθεί κατά περίπτωση με διαφορετικούς τύπους ενέργειας όπως κρυογονική ή θερμοκαυτηρίαση με ραδιοσυχνότητες.
- Τον αποκλεισμό του ωτίου του αριστερού κόλπου. Το ωτίο του αριστερού κόλπου είναι μια απόφυση του αριστερού κόλπου συχνά πολυλοβώδης. Σε ασθενείς που πάσχουν από κολπική μαρμαρυγή έχει βρεθεί ότι το αίμα λιμνάζει στο εσωτερικό του ωτίου του αριστερού κόλπου με αποτέλεσμα τη δημιουργία θρόμβων. Αυτοί με τη σειρά τους μπορεί να αποκολληθούν και να προκαλέσουν αποφρακτικά φαινόμενα ή εγκεφαλικά επεισόδια. Ο αποκλεισμός του ωτίου από την κυκλοφορία αίματος προστατεύει από τη δημιουργία θρόμβων με αποτέλεσμα ο ασθενής να προστατεύεται σε ένα μεγάλο βαθμό από αποφρακτικά ή εγκεφαλικά επεισόδια. Ο αποκλεισμός του ωτίου του αριστερού κόλπου μπορεί να γίνει είτε με συρραφή είτε με τη χρήση ειδικά σχεδιασμένων κλιπς.
Η κλινική μας εφαρμόζει συστηματικά τεχνικές κατάλυσης και αποκλεισμού του ωτίου του αριστερού κόλπου σε όλους τους ασθενείς που πάσχουν από κολπική μαρμαρυγή με τα πιο σύγχρονα τεχνολογικά μέσα και τον αρτιότερο υλικοτεχνικό εξοπλισμό του νοσοκομείου “Ερρίκος Ντύναν”.
Χειρουργική κατάλυση ή κατάλυση με καθετήρα;
Η κατάλυση της κολπικής μαρμαρυγής γίνεται με δύο βασικούς τρόπους. Η κατάλυση με καθετήρα πραγματοποιείται από ηλεκτροφυσιολόγο καρδιολόγο σε ειδικό εργαστήριο: λεπτοί καθετήρες εισάγονται από τη μηριαία φλέβα στη βουβωνική χώρα, φτάνουν στους κόλπους της καρδιάς και απομονώνουν ηλεκτρικά τις πνευμονικές φλέβες με θερμότητα (ραδιοσυχνότητες) ή με ψύξη (κρυοκατάλυση).
Η χειρουργική κατάλυση γίνεται από τον καρδιοχειρουργό, συνήθως κατά τη διάρκεια μιας επέμβασης καρδιάς που χρειάζεται ο ασθενής για άλλο λόγο, όπως μια επέμβαση βαλβίδας ή ένα bypass. Ο καρδιοχειρουργός δημιουργεί τις γραμμές ηλεκτρικής απομόνωσης απευθείας στην καρδιά και, στην ίδια επέμβαση, μπορεί να αποκλείσει το ωτίο του αριστερού κόλπου, ώστε να μειωθεί ο κίνδυνος θρόμβων και εγκεφαλικού επεισοδίου.
Σε ασθενείς που πάσχουν μόνο από κολπική μαρμαρυγή, η χειρουργική κατάλυση μπορεί να γίνει και ενδοσκοπικά, μέσω μικρών τομών. Η κατάλληλη μέθοδος επιλέγεται για κάθε ασθενή χωριστά, με βάση τα συμπτώματα, τον τύπο της αρρυθμίας και τις άλλες παθήσεις της καρδιάς, σε συνεργασία καρδιολόγου και καρδιοχειρουργού.
Συχνές ερωτήσεις για την κατάλυση κολπικής μαρμαρυγής
Τι σημαίνει κατάλυση (ablation) της κολπικής μαρμαρυγής;
Κατάλυση σημαίνει τη δημιουργία μικρών, ελεγχόμενων ουλών σε συγκεκριμένα σημεία των κόλπων της καρδιάς και γύρω από τις πνευμονικές φλέβες, από όπου συνήθως ξεκινούν τα ηλεκτρικά ερεθίσματα της αρρυθμίας. Οι ουλές αυτές εμποδίζουν τη μετάδοση των μη φυσιολογικών ηλεκτρικών σημάτων και βοηθούν την καρδιά να επανέλθει στον φυσιολογικό της ρυθμό.
Ποιοι είναι οι κίνδυνοι της κατάλυσης;
Η κατάλυση είναι πλέον μια καθιερωμένη επέμβαση, όπως κάθε επέμβαση όμως έχει πιθανές επιπλοκές. Στην κατάλυση με καθετήρα η συχνότερη είναι η αιμορραγία ή το αιμάτωμα στο σημείο εισόδου στη βουβωνική χώρα, ενώ σπάνιες αλλά σοβαρές επιπλοκές είναι η συλλογή αίματος γύρω από την καρδιά, η λοίμωξη και το εγκεφαλικό επεισόδιο. Οι κίνδυνοι για κάθε ασθενή συζητούνται με τον γιατρό πριν από την επέμβαση.
Μπορεί η αρρυθμία να επανέλθει μετά την κατάλυση;
Ναι, η κατάλυση δεν είναι πάντα επιτυχής. Ο κίνδυνος να ξαναεμφανιστεί η κολπική μαρμαρυγή είναι μεγαλύτερος τις πρώτες εβδομάδες μετά την επέμβαση και σε ορισμένους ασθενείς χρειάζεται επανάληψη της κατάλυσης. Γι’ αυτό ακολουθεί τακτική παρακολούθηση με ηλεκτροκαρδιογράφημα ή Holter ρυθμού, ενώ η αντιπηκτική αγωγή συνεχίζεται για όσο διάστημα ορίσει ο γιατρός.


